IMF’nin Türkiye’ye ilişkin yeni enflasyon analizi, fiyat artışlarının arkasındaki dinamiklerin sanılandan daha karmaşık olduğunu ortaya koydu. Çalışma, hizmet enflasyonunun döviz kuruna sınırlı ölçüde bağlı olmasına rağmen neden bu kadar kalıcı seyrettiğine odaklanıyor.
Rapora göre, döviz kurundaki dalgalanmalar mal fiyatlarını güçlü ve hızlı biçimde etkilerken, hizmet fiyatları kur şoklarına daha zayıf tepki veriyor. Ancak bu zayıf tepki, zaman içinde kaybolmak yerine kalıcı bir fiyat artışına dönüşüyor. IMF, bu özelliğin Türkiye’yi hem kendi geçmişinden hem de diğer ülkelerden ayırdığını belirtiyor.
Yapılan hesaplamalar, kurda yüzde 10’luk bir artışın mal enflasyonunu yaklaşık 5 puan yükselttiğini, hizmet enflasyonu üzerindeki etkinin ise 1 puan civarında kaldığını gösteriyor. Buna rağmen hizmet fiyatlarında oluşan artış, uzun vadede enflasyonun düşmesini zorlaştıran temel unsurlardan biri haline geliyor.
Altı ay içinde kur geçişkenliğinin büyük ölçüde tamamlandığı ifade edilirken, bu oranın hizmetlerde yüzde 20, mallarda ise yüzde 45 olduğu belirtiliyor. IMF, 2021 öncesinde özellikle mal fiyatlarında daha sınırlı olan kur geçişkenliğinin zamanla arttığını ve enflasyonun sektörler arasında asimetrik bir yapı kazandığını vurguluyor.